Beth wyt ti'n edrych am?
Stori 2,000 o Flynyddoedd ar Un Safle
Mae Castell Caerdydd yn adrodd stori sy’n wahanol i bron unrhyw un arall ym Mhrydain. Ers bron i 2,000 o flynyddoedd, mae’r un safle wedi cael ei addasu, ei ailadeiladu a’i ailddychmygu’n barhaus — pob cenhedlaeth yn gadael ei hôl.
O filwyr Rhufeinig i weledydd Fictoraidd, mae hanes hir y castell yn dal i fod yn weladwy heddiw, gan ei wneud yn un o’r safleoedd mwyaf haenog yn hanesyddol yng Nghymru.
Tarddiadau Rhufeinig
Mae’n debyg wnaeth y gaer Rufeinig gyntaf yng Nghaerdydd gael ei sefydlu ar ddiwedd y 50au OC, ar safle strategol a oedd yn rhoi mynediad hawdd i’r môr. Y bwriad gwreiddiol yn ôl pob tebyg oedd helpu i ddarostwng pobl y llwyth lleol, a elwid yn Silures. Mae cloddiadau archeolegol wedi nodi bod cyfres o bedair cae, pob un o faint gwahanol, wedi meddiannu’r safle presennol ar wahanol adegau. Adeiladwyd y gaer olaf mewn carreg ac mae olion trawiadol o’r waliau Rhufeinig hyn i’w gweld hyd heddiw. Ar ôl cwymp yr Ymerodraeth Rufeinig mae’n ddigon posib bod y gaer wedi’i gadael, er bod yr anheddiad y tu allan wedi aros ac yn debygol o gymryd ei enw o Caer-Taff, sy’n golygu caer ar y Taff.
Y Normaniaid a Chaerdydd yr Oesoedd Canol
Ar ôl y Goncwest Normanaidd, adeiladwyd castell carreg o fewn hen furiau’r Rhufeiniaid. Creodd y castell canoloesol a’r waliau llen gaer bwerus, yn symbol o reolaeth dros yr ardal gyfagos. Mae llawer o’r nodweddion hyn yn dal i ddiffinio’r castell heddiw.
Trawsnewidiad Fictoraidd
Yn y 19eg ganrif, profodd Castell Caerdydd ei newid mwyaf dramatig. Trawsnewidiodd teulu Bute y gaer ganoloesol yn breswylfa adfywiad Gothig wedi’i haddurno’n gyfoethog, gan gyfuno hanes, dychymyg a chrefftwaith ar raddfa ryfeddol.
Arswyd yr Ail Ryfel Byd
Yn ystod blynyddoedd y rhyfel, rhwng 1939 a 1945, chwaraeodd Castell Caerdydd yr hyn a fydd, yn ôl pob tebyg, yn rôl amddiffynnol olaf yn ei hanes hir. Gyda bygythiad bomio o’r awyr gan Luftwaffe y Natsïaid yn hongian dros y ddinas, crëwyd llochesi cyrch awyr o fewn twneli yn waliau’r Castell. Pan seiniodd y seirenau, gallai bron i 2000 o drigolion gysgodi yma, wedi’u gwarchod gan yr haenau o waith maen a glannau pridd uwchben.
Castell ar gyfer y Ddinas Fodern
Heddiw, mae Castell Caerdydd yn sefyll fel heneb hanesyddol a lle cyhoeddus, gan ganiatáu i ymwelwyr brofi bron i ddwy fileniwm o hanes o fewn un ymweliad.
Ymweld â Chastell Caerdydd
Mae ymwelwyr yn dod i Gastell Caerdydd am lawer o resymau: hanes, pensaernïaeth, golygfeydd o'r ddinas, archwilio sy'n addas i deuluoedd neu ddim ond man gwyrdd tawel yng nghanol y ddinas. P'un a ydych chi'n ymweld â Chaerdydd am y tro cyntaf neu'n ailddarganfod y ddinas, mae Castell Caerdydd yn cynnig cyfle unigryw i gamu allan o'r presennol ac i'r gorffennol - heb byth adael canol y ddinas.
